نقش سن در ارتباط با یادگیری زبان خارجی

نقش سن در ارتباط با یادگیری زبان خارجی

نقش سن در ارتباط با یادگیری زبان خارجی 

دکتر کامبیز صفیئی(مدرس زبان آلمانی)

 

برخوردهای هر روزه­ی ما با زبان چنان طبیعی و گسترده است که بندرت آن را موضوعی در خور مطالعه ­ی جدی تلقی می­کنیم. زبان همیشه در دسترس است؛ واغلب بدون هیچ تلاش آگاهانه­ای بی­اختیار آن را به کار می­بریم. عامل سن نقش تعیین کننده­ای در یادگیری زبان خارجی ایفا می­کند و تا کنون پژوهش­های گسترده­ای در ارتباط با آن صورت گرفته است. یکی از مهم­ترین آثار عامل سن را می­توان در روند یادگیری زبان دوم(زبان خارجی)جستجو کرد. بررسی این فاکتور نشان می­دهد که فرایند یادگیری زبان مادری و زبان دوم مشابه یکدیگر هستند و زبان آموز فارغ از این که چه سنی دارد، می­تواند زبان دوم را همانند زبان مادری خود بیاموزد. این در حالی است که پژوهش­های بعدی نشان داد که عامل سن در این میان نقش غیر قابل انکاری ایفا می­کند. پژوهش­هایی که در زمینه ارتباط سن با یادگیری زبان دوم صورت گرفته است، به نتایج مشابه و یا متفاوتی ختم می­شوند. یکی از مهم­ترین دستاوردهای این تحقیقات، تفاوتی است که باید میان فرایند یادگیری زبان خارجی در میان کودکان و بزرگسالان قائل شد. اکثر پژوهش­های صورت گرفته در این زمینه می­گوید، کودکان می­توانند در روند یادگیری زبان دوم، به تلفظی نزدیک به تلفظ سخنگویان بومی دست یابند، این در حالی است که بزرگسالان در مقایسه با کودکان قواعد دستوری زبان دوم را بهتر فرا می­گیرند. بنابراین می­توان نتیجه گرفت که هر یک از گروه­های سنی زبان آموزان در یکی از مراحل و یا بخش­های یادگیری زبان از برتری­هایی برخوردار هستند و به موفقیت­های بیشتری دست می­یابند.نتایج پژوهش­های صورت گرفته بر پایه تفکیک گروه­های سنی به قبل و بعد از دوره سنی بلوغ، تأکید دارند که در این پژوهش­ها، زبان آموزان کودک(گروه سنی قبل از بلوغ) و بزرگسال(گروه سنی بعد از بلوغ) به لحاظ یادگیری مباحث مربوط  به دستور زبان، دستیابی به تلفظی نزدیک به سخنوران بومی زبان خارجی و توانایی برقراری ارتباط از طریق مکالمه مورد آزمایش قرار گرفته­اند. براساس جمع­بندی اکثر پزوهشگران نتایج مطالعات به عمل آمده نشان می­دهد، گروه سنی بزرگسالان در فراگیری مباحث مربوط به دستور زبان موفق­تر از کودکان بوده­اند. این درحالی است که گروه سنی کودکان موفق شده­اند، از جنبه دستیابی به تلفظ نزدیک به سخنوران بومی زبان دوم، از بزرگسالان پیشی بگیرند. در زمینه توانایی برقراری ارتباط از طریق مکالمه نیز این نکته قابل ذکر است که این فاکتور، ارتباط مستقیمی با طول دوره یادگیری زبان دارد. بر پایه نظرات اکثر متخصصان آموزش زبان، این وضعیت قابل تصور و پیش­بینی است که بزرگسالان به دلیل سال­­های متمادی گذراندن دوره یادگیری زبان دوم و هم­چنین اقامت طولانی در کشور مقصد، در رسیدن به توانایی مکالمه در زبان خارجی به سطح زبانی بالاتری نسبت به کودکان دست یابند. لازم به ذکر است که محققان در پژوهش­های صورت گرفته در ارتباط با عامل سن، میان دوره پیش از بلوغ سنی و پس از آن تفاوت قائل می­شوند. برخی از پژوهشگران، سن 16 سالگی را سن پایان دوره بلوغ در نظر می­گیرند. فرضیه دوران حساس نیز در همین ارتباط مطرح شده است. برخی از پژوهشگران براین باورند: (دوره سنی بلوغ آغازوپایان مشخصی دارد و بر این نظر دلالت دارد که پس از پایان این دوره موفقیت در یادگیری زبان دوم در سطح نزدیک به زبان مادری برای زبان آموز دیگر غیر ممکن خواهد بود). البته برخی از پژوهشگران نه تنها نظر فوق را دیگر قابل دفاع نمی­دانند، بلکه براین باورند که این فرضیه که زبان آموزان جوان به هنگام یادگیری زبان دوم در تمامی مباحث و سطوح یادگیری در مقایسه با زبان آموزان بزر گسال از برتری ویژه­ای برخوردار هستند، دیگر پذیرفتنی نیست. از سوی دیگرعوامل مضاعفی نیز وجود دارند که می­توانند روند یادگیری زبان دوم را در میان کودکان و بزرگسالان تحت تاثیر مثبت یا منفی قرار دهند. برخی از پژوهشگران مانند ادمونسون و هوسه در این ارتباط می­گویند که بزرگسالان در مقایسه با کودکان در یادگیری زبان دوم با خجالت و کمرویی بیشتری روبرو می­شوند. از سوی دیگر بزرگسالان هویت خودرا بیش از کودکان به زبان مادری وابسته می­بینند و از همین رو کمتر آمادگی آن را دارند تا از طریق فراگیری زبان دوم هویت تازه­ای کسب کنند. علاوه براین کودکان همدلی بیشتری در مقایسه با بزرگسالان دارند و از همین رو می­توانند در روبرو شدن با فرهنگ جدید آمادگی بیشتری از خود نشان دهند و در نتیجه با سخنوران بومی زبان دومی که درحال یادگیری آن هستند، راحت­ترارتباط برقرار می­کنند. در این میان باید این نکته را در نظر گرفت که در غالب پژوهش­های به عمل آمده در ارتباط با نقش عامل سن، پژوهشگران تفاوتی میان ارتباط این عامل در روند یادگیری زبان خارجی با فراگیری زبان دوم قائل نشده­اند. از همین رو در جمع­بندی­های صورت گرفته بدون توجه به این تفاوت، نتایج حاصل از تحقیق در باب ارتباط سن با فراگیری زبان دوم درمورد زبان خارجی نیز به کار رفته است که تبعا تردید­هایی را در باره نتایج آن ایجاد می­کند. یکی از موضوعات مهم در روند فراگیری زبان دوم، بافت یادگیری زبان است. علاوه براین در هردو مورد از یادگیری زبان خارجی و زبان دوم باید این نکته را در نظر گرفت که آیا آموزش به طور طبیعی(غیر منظم و بدون تعلیم) و یا به صورت هدایت شده صورت گرفته است؟ در نظر گرفتن این فاکتور­ها، تحقیقات و پژوهش­های مجزایی را در باره ارتباط سن با یادگیری زبان خارجی می­طلبد.

 


بازگشت بازگشت به صفحه نخست

نشانی و تلفن شعبه‌های کانون زبان پارسایان :::

شعبه مرکزی (گیشا)

تلفن: 88255600
ابتدای کوی نصر (گیشا) سمت راست، پلاک 7، مجتمع آموزشی پارسایان

شعبه پارک‌وی

تلفن: 26293601
چهارراه پارک‌وی، ضلع جنوب شرقی، نبش خیابان ولیعصر، پلاک 1، جنب داروخانه آرامش

شعبه توحید

تلفن: 12-66574910
میدان توحید، ابتدای نصرت شرقی (دکتر میرخانی)، پلاک 230، طبقه دوم